WYBUCH WEZUWIUSZA (79 n.e.)

Najprawdopodobniej 24 sierpnia 79 roku doszło do wybuchu Wezuwiusza, w wyniku którego zniszczone zostały Pompeje i Herkulanum. Była to jedna z najbardziej tragicznych erupcji wulkanu w historii Europy.

Wybuch miał ogromną siłę rażenia. Masa rozgrzanych okruchów skał, lawy, rozgrzanego popiołu i gazów została wyrzucona na wysokość nawet 33 kilometrów. Kilka okolicznych miejscowości, w tym Pompeje i Herkulanum, zostało dosłownie pogrzebanych żywcem pod mierzącą od 4 do 6 metrów warstwą popiołu wulkanicznego. Liczba ofiar do dzisiaj jest nieznana. Dwa wymienione miasta zamieszkiwało w chwili wybuchu do 20 tysięcy osób. Do dzisiaj odkopano szczątki zaledwie 1500 z nich.

Zachowała się relacja jednego ze świadków wybuchu, Pliniusza Młodszego. Opisał on doświadczenia swoje i swojego wuja, Pliniusza Starszego, w liście do historyka Tacyta. Widzieli oni aktywność wulkanu z odległości około 35 kilometrów. Starszy z mężczyzn ruszył na ratunek przyjacielowi, podczas gdy młodszy pozostał na miejscu, obserwując chmurę pyłu wyrzuconą z wulkanu i następujące po nim tsunami.

Po wybuchu Pompeje i Herkulanum zniknęły z powierzchni ziemi. Pewne części pierwszego z miast odkryto dopiero w 1599 roku. Właściwe wykopaliska rozpoczęto jednak dopiero w połowie XVIII wieku. W 1738 roku w trakcie budowy letniego pałacu dla króla Neapolu natrafiono na pozostałości Herkulanum. Dziesięć lat później odsłonięto też w pełni Pompeje.