Antyczny Rzym. Politycy. Dowódcy. Władcy. Bitwy. Ważne wydarzenia

Heron z Aleksandrii  ( stgr.   Ἥρων ὁ Ἀλεξανδρεύς Heron ho Aleksandreus , ok.  10  – ok.  70 ) –  starogrecki   matematyk ,  fizyk  oraz  konstruktor  i wynalazca urządzeń  mechanicznych . Mimo wielkiej aktywności naukowej i pisarskiej, o jego życiu wiadomo jest bardzo niewiele. Najprawdopodobniej żył w  I w. n.e. , ale są historycy uważający, że w  II w. p.n.e. , a nawet w  III w. n.e. Jego największe osiągnięcia w matematyce to: wzór na pole  trójkąta  zwany  wzorem Herona wzory na powierzchnię i objętość innych figur geometrycznych metody przybliżonego obliczania  pierwiastków . Do najbardziej znanych wynalazków należą: Bania Herona  uważana za pierwowzór  parowej turbiny maszyny do czerpania wody ( fontanna Herona ) maszyny oblężnicze ( trebusz ,  katapulta ,  balista ) Heron zaproponował także wyjaśnienie prawa  odbicia światła . Równość kątów odbicia i padania gw...

Filon z Bizancjum  ( stgr.  Φίλων ὁ Βυζάντιος  Philon ho Byzantios ) – grecki  pisarz  i  mechanik , żył w III w. p.n.e. Przypisuje się mu między innymi wynalezienie   katapulty. Jest autorem: składającego się z 9 ksiąg traktatu  Mechanika , w którym opisuje między innymi przegub krzyżowy (230 lat przed naszą erą), który to wynalazek został ponownie odkryty i upowszechniony dopiero w renesansie, w roku 1550 naszej ery przez Geronima Cardana, budowę katapult, fortec, koła wodnego, teatru automatycznego, listy  siedmiu cudów świata  starożytnego. źródło - WIKIPEDIA obraz wygenerowany przez AI

Witeliusz ,  Aulus Vitellius Germanicus  (ur.  24 września   15 , zm.  21 grudnia   69  w  Rzymie ) –  cesarz rzymski  w  69 roku . Syn  Lucjusza Witeliusza , trzykrotnego  konsula , i  Sekstylii . Witeliusz sprawował urząd konsula w 48 r., a w latach 61-62  prokonsula  w Afryce. W grudniu 68 został dowódcą legionów w  Germanii . Obwołany  cesarzem  przez swoje oddziały (pod dowództwem Fabiusa Valensa) w dniu 2 stycznia 69 roku. Oddziały Witeliusza ruszyły na Rzym przeciwko cesarzowi  Galbie , lecz 15 stycznia Galba został zgładzony i nowym cesarzem został  Marek Salwiusz Oton . 14 kwietnia 69 roku nad rzeką  Pad , pod  Bedriacum  niedaleko  Cremony  doszło do bitwy, którą Oton przegrał, a następnie popełnił samobójstwo 16 kwietnia. Po zwycięstwie swoich legionów Witeliusz wyruszył do Rzymu, gdzie został uznany przez senat i obdarzony cesarskimi honorami. Nie...

Tomasz Apostoł  ( gr.   Δίδυμος ,  aram.   ‏ܬܐܘܡܐ‎   tôma ‘bliźniak’,  cs.   Апостол Фома ) – postać biblijna, jeden z 12  apostołów   Chrystusa ,  męczennik chrześcijański ,  święty   Kościoła katolickiego ,  anglikańskiego ,  luterańskiego ,  ormiańskiego ,  koptyjskiego ,  syryjskiego  i  prawosławnego . Święty ten wymieniany jest w Modlitwie Eucharystycznej ( Communicantes )  Kanonu rzymskiego . Według  Biblii  nie było go podczas ukazania się  zmartwychwstałego Chrystusa  apostołom. Gdy potem opowiadali mu o tym, nie chciał im uwierzyć, ale postawił warunek, że uwierzy, kiedy sam zobaczy Jezusa i dotknie Jego ran. Gdy Jezus pojawił się ponownie, poprosił nieufnego Tomasza, aby włożył palce w miejsca po zadanych ranach. Tomasz zdumiony wypowiedział słowa:  Pan mój i Bóg mój . W języku potocznym  niewierny Tomasz stał się synonimem sceptyka. Papież  G...

Tytus Flawiusz Sabinus  ( Titus Flavius Sabinus ; ur.  8 , zm.  21 grudnia   69  w  Rzymie ) – prefekt Rzymu w latach  56 -69 (z przerwami). Syn  Tytusa Flawiusza Sabinusa (I)  i jego żony Wespazji Polli Był rzymskim senatorem, namiestnikiem  Mezji  i  konsulem  (dwukrotnie). Przez czternaście lat piastował urząd prefekta Rzymu - zapewne od  56 do  60  i od  61  do  69  roku. Zginął w grudniu 69 roku, walcząc z wojskami cesarza  Witeliusza . Starszy brat  Wespazjana , stryj  Tytusa  i  Domicjana . Miał dwóch synów:  Tytusa Flawiusza Sabinusa (III) oraz  Flawiusza Klemensa  oraz córkę Plautillę. Bohater powieści  Paula L. Maiera   Rzym w płomieniach . Pojawia się w powieści  Miki Waltariego Wrogowie rodzaju ludzkiego . Bibliografia: Flavius Josephus ,  Bellum Judaïcum  (The Jewish War). Plutarchus ,  Lives of the Noble G...

Pozostało ich niewiele. Szacuje się, że obecnie w Skandynawii żyje od 70 do 100 tysięcy Saamów. Ich historia jest jednak długa – i bolesna.  Jako pierwszy wzmiankował o nich w 98 roku n.e. Tacyt, ale uważa się , że pojawili się Laponii (regionu obejmującego obszar ok. 380 tys. kilometrów kwadratowych, rozpościerającego się na terenie czterech krajów: Finlandii, Szwecji, Norwegii i Rosji)  już 2,5 tys. lat temu, a więc na długo przed świętym Mikołajem . Nie należy ich jednak nazywać Lapończykami (choć przez lata właśnie tak ich określano). „Czy można powiedzieć o nich »Lapończycy«? Nie można. Od razu należy sobie wyjaśnić, że my, jako osoby które nie zaliczają się do etnosu, możemy użyć tylko słowa »Saam«” – mówiła w audycji Polskiego Radia  Źródła  dr Sylwia Hlebowicz, specjalistka od skandynawskich języków i kultury. W języku szwedzkim słowo „lapp”, od którego najprawdopodobniej wywodzi się nazwa „Lapończyk”, oznacza łatę i ma pejoratywny wydźwięk. Oni sami wolą nat...

Totila , zwany również Totila Baudila, Nieśmiertelny (zm.  552 ) – król  Ostrogotów  w latach  541 – 552 . Na monetach bitych przez niego występuje pod imionami Badvila, Badua. Urodził się w  Treviso , a na króla został wybrany przez Gotów z Pawii w  541 . Zimą tego samego roku wojska  bizantyńskie wyruszyły z  Rawenny  w celu odebrania Gotom terenów leżących na północ od  Padu . Wiosną  542 Totila odniósł nad wojskami cesarskimi zwycięstwo w  bitwie pod Faventia  ( Faenza ). Po tym triumfie Totila na czele liczniejszej już armii oblegał  Florencję . Oddziały  Justyniana  pozamykały się w twierdzach, Totila natomiast wypadem na południe zajął  Brindisi  i  Cumae , a po oblężeniu także  Neapol ( 543 ). W czasie podbijania południa półwyspu Apenińskiego, jak głosi  Grzegorz Wielki  w swoich dialogach, około roku 542 Totila spotkał się w Cassinum (Monte Casino) ze  świętym Ben...